6 nhóm thực phẩm giàu chất béo cho trẻ cha mẹ nên tham khảo

Hình 1: Thông tin khoa học thực chứng về 6 nhóm thực phẩm giàu chất béo cho trẻ cha mẹ nên tham khảo từ chuyên gia dinh dưỡng.

Chất béo là một chất dinh dưỡng thiết yếu trong chế độ ăn của trẻ nhỏ. Không chỉ cung cấp năng lượng đậm đặc, chất béo còn giúp hấp thu vitamin tan trong dầu và góp phần hỗ trợ phát triển não bộ, thị giác trong giai đoạn đầu đời. Vậy đâu là những thực phẩm chứa chất béo phù hợp cho trẻ mà cha mẹ dễ dàng tìm thấy? Mời cha mẹ cùng tìm hiểu trong bài viết sau.

Chất béo (lipid)là một thành phần thiết yếu của bữa ăn, đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp năng lượng và hỗ trợ hấp thu các vitamin tan trong dầu (1). Dưới đây là chi tiết lợi ích của chất béo đối với trẻ mà phụ huynh có thể tham khảo:

> Xem thêm:Chất béo MCT là gì? Lợi ích và cách bổ sung

Hình 2: Minh họa quy trình nghiên cứu và giá trị dưỡng chất.

Chất béo còn góp phần cải thiện cảm quan của thực phẩm, giúp món ăn thêm thơm ngon và hấp dẫn.

Chất béo bao gồm: chất béo không bão hòa (MUFA,PUFA), Omega-3 (DHA, EPA), chất béo bão hòa (mỡ động vật) và chất béo chuyển hóa (trans - fat).

Ở trẻ bú mẹ hoàn toàn, khoảng 40 – 60 % tổng năng lượng khẩu phần đến từ chất béo trong sữa mẹ, nên khi trẻ bắt đầu ăn bổ sung, nhất là khi trẻ cai sữa cần hết sức chú ý ngăn ngừa tình trạng giảm lượng chất béo đột ngột do được bú mẹ ít hơn hoặc không còn được bú sữa mẹ nữa. Với trẻ vừa bú mẹ vừa ăn bổ sung, để đảm bảo chất béo đạt tỷ lệ như khuyến nghị, lượng chất béo trong thức ăn bổ sung cũng phải đảm bảo theo từng nhóm tuổi (1):

% năng lượng từ lipid/ tổng năng lượng khẩu phần

0 - 5 tháng tuổi

6 -  8 tháng tuổi

9 - 11 tháng tuổi

Đối với trẻ dưới 2 tuổi, chất béo vẫn là thành phần quan trọng để bảo đảm đậm độ năng lượng của khẩu phần. Khi trẻ lớn hơn cha mẹ nên chú ý nhiều hơn đến chất lượng chất béo, ưu tiên các nguồn chất béo không bão hòa và hạn chế thực phẩm giàu chất béo bão hòa hoặc chất béo chuyển hóa. Dưới đây gợi ý những thực phẩm giàu chất béo phù hợp, nên ưu tiên mà cha mẹ có thể tham khảo và bổ sung vào thực đơn của trẻ.

Trong 100g các loại dầu thực vật như dầu bông, cám gạo, đậu tương, lạc, mè, ngô, oliu... chứa khoảng 100g chất béo, mỡ lợn nước chứa 99,6g chất béo,… (6). Mẹ có thể dùng dầu thực vật và mỡ động vật để xào rau, trộn vào bột, cháo, súp, cơm… cho trẻ ăn.

Trong 100g cá thu (tùy loại) cung cấp khoảng 1,4 - 3,3g chất béo tốt DHA (Docosahexaenoic acid - acid béo không no chuỗi dài thuộc nhóm Omega-3) trong 100g mực tươi cung cấp khoảng 0,3 – 0,35g chất béo tốt DHA… Với cá và thực phẩm thủy sản giàu chất béo tốt, mẹ có thể nấu canh, hấp, xào… để trẻ dễ thưởng thức. Mặc dù vậy, cha mẹ cần theo dõi phản ứng dị ứng khi cho trẻ ăn thủy hải sản lần đầu.

Trong 100g vừng chứa khoảng 46,40g chất béo, hạt điều chứa 46,30g chất béo, lạc (đậu phộng) chứa khoảng 44,50g chất béo… (6) Với trẻ nhỏ, nên rang chín, xay nhuyễn hoặc làm bơ hạt (bơ lạc, bơ mè) để trộn cháo, bánh hoặc sinh tố, tránh cho trẻ ăn nguyên hạt dễ gây hóc. Mặc dù vậy, cha mẹ cần theo dõi phản ứng dị ứng khi cho trẻ ăn hạt lần đầu, đặc biệt với đậu phộng.

Các loại hạt là nhóm thực phẩm giàu chất béo cho trẻ mà cha mẹ không nên bỏ qua.

Hình 3: Minh họa quy trình nghiên cứu và giá trị dưỡng chất.

Trong 100g lòng đỏ trứng vịt chứa 32,30 g chất béo, lòng đỏ trứng gà chứa khoảng 29,80g chất béo… (6). Cha mẹ nên luộc hoặc hấp chín trứng, không nên cho trẻ ăn sống hoặc trứng chưa chín kỹ.

Hiện nay, nhiều sản phẩm sữa bột/chế phẩm từ sữa được bổ sung chất béo. Các sản phẩm sữa công thức dành cho trẻ nhỏ cũng được bổ sung chất béo với hàm lượng cân đối, đi kèm với nhiều thành phần cần thiết hỗ trợ cho sự tăng trưởng của trẻ.

Trong 100g thịt lợn mỡ có khoảng 37,30g chất béo, thịt bồ câu ra ràng (chim bồ câu non khoảng 10 ngày tuổi) chứa khoảng 30,00g chất béo, thịt vịt chứa khoảng 21,80g chất béo… (6) Đây là nguồn cung cấp năng lượng và protein. Nên chế biến dạng luộc, hấp, nấu cháo hoặc súp cho trẻ; hạn chế chiên rán nhiều dầu mỡ để tránh khó tiêu.

> Xem thêm:Gợi ý các thực phẩm giàu kẽm cho trẻ

Khi bổ sung thực phẩm chứa chất béo cho trẻ, cha mẹ cần lưu ý (1,2):

Dưới đây là những câu hỏi thường gặp về thức ăn có chất béo và giải đáp dành cho mẹ:

Trong chế độ dinh dưỡng cho trẻ, cha mẹ cần đặc biệt hạn chế các nhóm thực phẩm chứa hàm lượng cao chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa (trans - fat). Các loại thức ăn nhanh như khoai tây chiên, gà rán, các loại bánh snack công nghiệp hay đồ ăn đóng hộp không chỉ gây khó tiêu mà còn làm tăng nguy cơ béo phì và các bệnh tim mạch sớm (7).

Dù trẻ vẫn đang được bú mẹ, nhu cầu chất béo trong khẩu phần ăn bổ sung vẫn phải đảm bảo nghiêm ngặt theo khuyến nghị để bù đắp khoảng trống năng lượng khi được bú mẹ ít hơn hoặc không còn được bú sữa mẹ nữa. Cụ thể, trẻ từ 6 tháng đến 2 tuổi cần lượng chất béo chiếm từ 30 - 40 % tổng năng lượng ăn vào mỗi ngày (1, 2). Do đó, trong mỗi bát bột hoặc cháo của trẻ, cha mẹ vẫn cần chủ động thêm các loại dầu ăn hoặc mỡ động vật với liều lượng hợp lý (trẻ 6 - 8 tháng tuổi: 2 - 3ml dầu mỡ, trẻ 9 - 11 tháng tuổi: 2 - 4ml dầu mỡ, trẻ 12 - 18 tháng tuổi: 3 - 5ml dầu mỡ và trẻ 19 - 23 tháng tuổi: 3 - 5ml dầu mỡ (3).

Cha mẹ nên cho 0,5 - 1 muỗng dầu/ mỡ vào bột/ cháo ăn dặm của trẻ.

Việc hiểu rõ vai trò và nhu cầu của chất béo là cơ sở quan trọng để xây dựng một chế độ dinh dưỡng cân đối cho trẻ nhỏ. Việc lựa chọn đúng các loại thực phẩm giàu chất béo cho trẻ, kết hợp với liều lượng phù hợp theo từng độ tuổi, sẽ hỗ trợ cho quá trình phát triển trí não và thể chất của con.

Bài viết liên quan:

Tài liệu tham khảo:

Những thực phẩm giàu chất béo nào nên hạn chế trong khẩu phần ăn của trẻ?

Trẻ vừa bú mẹ vừa ăn bổ sung thì nhu cầu chất béo như thế nào?

1. Đọc kỹ bảng thành phần dinh dưỡng: Luôn ưu tiên các sản phẩm bổ sung đầy đủ Vitamin D3, Canxi, DHA hoặc đạm thuần A2/HMO phù hợp với độ tuổi và thể trạng cơ thể.
2. Bảo quản đúng nhiệt độ tiêu chuẩn: Sữa tươi tiệt trùng và sữa bột cần để nơi khô ráo, thoáng mát. Các dòng sữa chua men sống Probi hoặc sữa tươi thanh trùng Green Farm bắt buộc giữ lạnh 4°C - 8°C để bảo toàn hàng chục tỷ lợi khuẩn.
3. Đặt mua tại kênh chính hãng: Hãy chọn mua trực tiếp qua website chính thức hoặc gian hàng Shopee Mall chính hãng để nhận 100% hàng tươi mới xuất xưởng và áp dụng đầy đủ mã giảm giá freeship.